Ticaret Bakanı Bolat: Kadın kooperatiflerine yeni pazar imkanları açıyoruz
Ticaret Bakanı Ömer Bolat, kadın kooperatiflerinin pazarlama sorunlarını aşmaları ve yeni satış kanallarına ulaşmaları için e-ticaret firmaları, marketler ve büyük mağazalarla işbirliği yaptıklarını belirtti.
Ticaret Bakanlığı koordinasyonunda "Türkiye Yüzyılında Kadın Emeğinin Güçlendirilmesi" temasıyla düzenlenen Kadın Kooperatifleri Fuarı ve Kadın Kooperatiflerini E-Ticaret Yoluyla Destekleme Protokolü Tanıtım Töreni, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş ile Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın eşi Emine Erdoğan'ın katılımıyla Haliç Kongre Merkezi'nde gerçekleştirildi.
Törende konuşan Bolat, kadınların üretken hale getirilmesi ve girişimci olmaları yönünde desteklenmesinin büyük önem arz ettiğini ifade ederek, "Ülkemizde kadın girişimciliği alanında son yıllarda istikrarlı bir artış kaydedilmektedir. 2025 yılı itibarıyla Türkiye'de işveren veya kendi hesabına çalışan kadın girişimci sayısı 1 milyon 230 bine ulaşmıştır. Bu girişimcilerin 1 milyon 52 bini kendi hesabına çalışan kadınlardan, 178 bini ise işveren konumundaki kadınlardan oluşmaktadır." diye konuştu.
Türkiye'de 2002'de yüzde 13,1 olan kadın girişimci oranının 2025'te yüzde 18,2'ye yükseldiğini dile getiren Bolat, söz konusu dönemde kadın girişimci sayısında büyük artış sağlandığını anlattı.
Bolat, kadın çalışanların ihracata katkısının 2025 yılı itibarıyla 62,3 milyar dolara ulaştığını ve toplam ihracat içindeki payının yüzde 23,5'e yükseldiğini belirterek, kadın çalışanların ihracatta en fazla katkı sağladıkları sektörlerin 8,2 milyar dolarla giyim, 7,4 milyar dolarla gıda ürünleri ve 7,1 milyar dolarla motorlu kara taşıtları olduğunu söyledi.
Kadınların yüksek ve orta yüksek teknolojili ürün ihracatına katkısının son 12 yılda yüzde 176 artarak 22,2 milyar dolara yükseldiğini aktaran Bolat, kadınların iş gücüne katılım oranının ise geçen yıl itibarıyla yüzde 36,2'ye yükseldiğini bildirdi.
Bolat, "Kadın istihdamının özellikle hizmetler sektöründe gösterdiği güçlü artış dikkat çekmektedir. Bu alanda son 20 yılda yüzde 310'luk artış yaşanmıştır. Sanayi sektöründe de kadın istihdamı 2005'te 788 bin iken 2025'te 1 milyon 657 bine yükselmiş ve yüzde 110 artmıştır." ifadelerini kullandı.
"Kadın kooperatiflerinin sayısı 1300'e ulaştı"
Bakan Bolat, Bakanlığın sorumluluğunda yaklaşık 12 bin kooperatif bulunduğunu ve bu kooperatiflerin 1,9 milyonu aşkın ortağı olduğunu belirterek, Türkiye genelindeki kooperatif sayısının 50 bine yaklaştığını bildirdi.
Kooperatiflere yönelik faaliyet ve desteklere değinen Bolat, Uluslararası Kooperatifçilik Yılı kapsamında 2025 yılı boyunca önemli çalıştaylar, eğitim programları ve etkinlikler düzenlediklerini, bu kapsamda Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ve Tarım ve Orman Bakanlığı ile de çok sayıda ortak etkinlik gerçekleştirdiklerini anlattı.
Bolat, kadın girişimciliğinin geliştirilmesi ve kadın kooperatiflerinin desteklenmesi amacıyla Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın talimatıyla 2021'de Kooperatiflerin Desteklenmesi Programı'nın (KOOP-DES) hayata geçirildiğini anımsatarak, sözlerini şöyle sürdürdü:
"O dönemde ülkemizde 250 kadar kadın kooperatifi vardı. Bugün itibarıyla kadın kooperatiflerinin sayısı 1300'e ulaşmıştır. Bu kadın kooperatiflerimizi çalışmalarının başlangıcında hibe desteklerimizle destekleme faaliyetimiz 2021'den beri devam etmektedir. Kuruluş desteği, makine, ekipman ve demirbaş alımında hibe desteği, ilk yıl 430'ar binden iki personelin istihdam masrafını karşılama ve fuarlara katılım noktasında 150 bin liralık destekle kadın kooperatiflerimizin her vesileyle yanındayız."
Kadın kooperatiflerinin pazarlama ve ihracat imkanları geliştiriliyor
Ticaret Bakanı Bolat, 2025-2029 dönemini kapsayan 5 yıllık Türkiye Kooperatifçilik Stratejisi ve Eylem Planı'nın geçen yıl eylülde Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın katılımıyla kamuoyu ile paylaşıldığını hatırlattı.
Bu plan doğrultusunda kadın kooperatiflerinin rekabet gücünü artırmaya, dijitalleşmelerini hızlandırmaya, pazarlama imkanlarını geliştirmeye ve uluslararası pazarlara açılmalarını kolaylaştırmaya yönelik politikaları hayata geçirdiklerini anlatan Bolat, kooperatiflerin ihracat performansında da artış yaşandığını ifade etti.
Bolat, kooperatiflerin ihracatının 2019'da 61 milyon dolar seviyesindeyken geçen yıl 96 milyon dolara ulaştığını bildirdi.
Kooperatiflerin finansmana erişimini kolaylaştırmak amacıyla yürüttükleri çalışmaları ve kadın kooperatiflerine sunulan destekleri paylaşan Bolat, şu değerlendirmelerde bulundu:
"Kadın kooperatiflerinin en ciddi sıkıntılarından biri olan pazarlama ve yeni satış mecraları bulma konusunda da gerek e-ticaret firmaları gerekse marketler ve büyük mağazalarla yapılan protokollerle onlara yeni pazar imkanları açıyoruz. Böylece pazarlama konusundaki sıkıntılar da azalmış olacak. E-ticaret konusu da Türkiye'de giderek büyüyor. Kadınların iş gücüne katılmasında ve kadın kooperatiflerinin kurulmasında e-ticaretin çok önemli katkısı olmaktadır. Çünkü bireysel olarak kendileri direkt satış yapabilmekte."
Kadın kooperatiflerine e-ticaret komisyonu desteği
Bakan Bolat, 2025 itibarıyla 634 bin 611 işletmenin e-ticaret faaliyetinde bulunduğunu ve bunların yüzde 75'inin şahıs işletmesi olduğunu kaydederek, e-ticaret yapan esnafların içinde kadınların payının yüzde 28 olduğunu vurguladı.
Bolat, "Bu noktada e-ticaret firmalarına kadın kooperatiflerinden yapılan alışverişte komisyon almama noktasındaki alicenaplıkları için teşekkür ediyoruz. Bir yıldan sonra da aldıkları komisyon oranı sadece yüzde 1 civarında kalacaktır ve aşmayacaktır." dedi.
"Her yıl farklı bir şehirde fuar düzenliyoruz"
Ticaret Bakanı Bolat, kadın kooperatiflerinin ürünlerini tanıtmak amacıyla her yıl farklı bir şehirde fuar düzenlediklerini, bu kapsamda Gaziantep ve Erzurum'da etkinlikler gerçekleştirdiklerini söyledi.
Kadın kooperatiflerini teşvik etmek amacıyla ve Kadın ve Demokrasi Vakfı (KADEM) işbirliğiyle iki yıl boyunca eğitim programları düzenlediklerini ve bu çalışmaların iki ay önce fuarla tamamlandığını anımsatan Bolat, Türkiye'nin 7 bölgesinden kadın kooperatiflerinin katıldığı fuarda ürünlerin sergilendiğini sözlerine ekledi.
Kadın kooperatiflerinin dijital ticaret ve pazarlama imkanları geliştirilecek
Verilen bilgiye göre, program kapsamında, kadın kooperatiflerinin üretim gücünün artırılması, ürünlerinin daha geniş pazarlara ulaştırılması ve dijital ticaret imkanlarından daha etkin yararlanmalarının sağlanması hedefleniyor.
Resmi açılışın ardından, kadın kooperatifleri ile e-ticaret firmaları, tarım satış kooperatifleri ve birlikleri ile ilgili paydaşlar arasında sürdürülebilir işbirliklerinin geliştirilmesine yönelik protokol tanıtıldı.
Türkiye'nin önde gelen tarım satış kooperatifleri ve birliklerinin ürünlerinin de yer aldığı fuarda, kadın kooperatiflerince üretilen gıda ürünleri, hediyelik eşyalar, aksesuarlar, ev ve yaşam ürünleriyle yöresel lezzetler ziyaretçilerin beğenisine sunuluyor.
Üç gün sürecek fuarla kadın kooperatiflerinin daha geniş kitlelere ulaşması, pazarlama ağlarının genişletilmesi ve kadın girişimciliğinin güçlendirilmesi hedefleniyor.