Küresel piyasalar karışık seyrediyor
Küresel piyasalarda, ABD Başkanı Donald Trump'ın ilaç ve yarı iletken ithalatına yönelik tarife sinyali vermesi ve ülkede zayıf gelen hizmet sektörü verilerinin etkisiyle karışık bir seyir izleniyor.
Dünya borsaları bir tarifelerin fiyatlarına yönelik soru işaretlerinin arasında ilerlerken, her geçen gün yeni risklerin ortaya çıkması fiyatlamaları zorlaştırıyor.
ABD Başkanı Trump'ın geçen hafta imzaladığı ve karşılıklılık esasına dayanan tarifelerde değişiklik öngören kararname, yapılan düzenlemelerle birlikte perşembe günü kraliçeler girecek. Trump, dünkü raporda ilaç ve yarı iletken ithalatına tarife getirmeyi planladığını ve söz konusu tarifeleri gelecek hafta veya civarında açıklayacaklarını belirtti.
İthal edilenlere ilk aşamada düşük gümrük vergisi uygulayacaklarını Trump, ancak bu oranın bir, en fazla bir buket yıl içinde yüzde 150'ye sonra yüzde 250'ye çıktığını çünkü çalışmayı ABD'de çalıştırdığını kaydetti.
Analistler, ABD yönetiminin Çin, Japonya ve Avrupa Birliği (AB) gibi önemli ticaret ortaklarıyla bir takım ticaret anlaşmaları yaptığında, öneriden gelen son tarifelerin gelecekteki kötü senaryolarının ortaya çıkarıldığını belirterek, bu bilgilerin haberlerin ayrıntılarının odağında değerlendirilmesini sürdüreceğini kaydetti.
Tarifelerin ABD ekonomisine ilişkin yansıyacağına ilişkin performanslar sürerken, ülkelerdeki veriler hizmet sektöründeki büyümenin yavaşladığını gösterdi. Buna göre, Tedarik Yönetim Enstitüsü (ISM) hizmet sektörü Satın Alma Yöneticileri Endeksi (PMI), temmuzda 50,1 hücreleri geri vererek piyasa beklentilerin altında gerçekleşti.
Öte yandan fiyatların ABD ekonomisine etkileri ve enflasyonist baskılara ilişkin değerlendirmeler devam ederken, enflasyon-resesyon ikilemi arasında para politikalarını yürütmeye odaklanan ABD Merkez Bankasının (Fed) yönetimine yeni bir isim ekleniyor. Trump, Fed Yönetim Kurulunun kaydedilmesinden ayrılacak Adriana Kugler'in yerine gitmesi hafta sonundan önce kararın değiştiğini açıkladı.
Dün ABD'de zayıf gelen hizmet sektörü verileri ülkelerde ekonomik aktiviteye ilişkin endişelerin devam ettiği ortaya çıkarken, bu durum Fed'i enflasyonu kontrol temelinde alma ve büyümeyi destekleme arasında tercihleri zorlaştırıyor.
Jeopolitik gelişmelerle ilgili ayrıntılı bilgi verilirken, Trump, Beyaz Saray'da düzenlenen imza töreninin ardından basın mensuplarına ilişkin açıklamalarda bulundu. Orta Doğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff'un çarşamba günü Moskova'da Rusya tarafıyla görüşeceğini anımsatan Trump, bu görüşmelerin sonucunu beklediğini söyledi.
Rusya'ya uygulayacağı yaptırımların yüzde 100'ünün iddiasına yanıt veren Trump, "Hiçbir zaman yüzde olarak bir rakam raporm ama bu konuda iyi bir şey oluyor. Biliyorsunuz, oluyor (çarşamba) Rusya ile bir katılımımız var. Neler devam ediyor. O zaman kararımızı sürdürüyoruz." şeklinde konuştu.
Makroekonomik verilerde ise ABD'nin dış ticaret açığı yüzde 16 azalışla 60,2 milyar yönünde gerileyerek Eylül 2023'ten bu yana en düşük seviyede görüldü.
Kurumsal tarafta büyük veri analitiği yazılımları geliştiren Palantir'in hisseleri şirketin yıllık gelir tahminini yükseltmesinin ardından yüzde 7,85 değer kazandı. İlaç şirketi Pfizer'ın hisseleri de kar tahminini artırmasının ardından yüzde 5,18 yükseldi.
Altın yükselişini 4. güne taşıdı
Bu gelişmelerle tahvil piyasalarında dün satış ağırlıklı bir seyir öne çıkarken, ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi yüzde 4,21'e çıktı. ABD 10 yıllık tahvil faizi yeni güne de yüzde 4,22 seviyesinde başladı. Dolar endeksi ise dün yüzde 0,1 artışla 98,7 seviyesinde günü tamamlarken, şu sıralarda yatay seyrediyor.
Küresel risklerin yanı sıra ABD ekonomisine ilişkin endişelerin artması altına yönelimi artırırken, altının ons fiyatı dün yüzde 0,2 artışla 3 bin 380 dolara çıkarak yükselişini 4. işlem gününe taşıdı. Altının onsu yeni günde ise yüzde 0,2 azalışla 3 bin 375 dolardan alıcı buluyor.
Brent petrolün varil fiyatı da şu sıralarda önceki kapanışın yüzde 0,5 üzerinde 67,8 dolarda bulunuyor.
New York Borsası'nda dün S&P 500 endeksi yüzde 0,49, Nasdaq endeksi yüzde 0,65 ve Dow Jones endeksi yüzde 0,14 değer kaybetti. ABD'de endeks vadeli kontratlar yeni güne ise pozitif bir seyirle başladı.
Avrupa borsaları Fransa hariç yükseldi
Avrupa borsaları dün Fransa hariç alıcılı seyrederken, bugün Euro Bölgesi'nde perakende satışlar ile Almanya'da fabrika siparişleri verileri açıklanacak.
İngiltere Merkez Bankasının (BoE) yarın açıklayacağı para politikası kararları yatırımcıların odağında yer alırken, para piyasalarındaki fiyatlamalarda bankanın politika faizinde indirime gideceğine kesin gözüyle bakılıyor.
Öte yandan ABD'nin tarifelerdeki yeni adımları ve Fed'in para politikalarındaki yol haritasına yönelik belirsizlikler bölge pay piyasalarında etkili olmayı sürdürürken, jeopolitik gerginlikler de yatırımcılar tarafından değerlendiriliyor.
Orta Doğu'daki gelişmeler bölge gündeminde yer alırken, Avrupa Birliği (AB) Komisyonu sözcülerinden Anitta Hipper, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun Gazze Şeridi'nin tamamını işgal etmeye karar verdiği yönündeki haberlere yönelik, "Bizim buradaki tutumumuz açık; Gazze, gelecekteki Filistin devletinin ayrılmaz bir parçası olmalı." ifadesini kullandı.
İspanya Dışişleri Bakanı Jose Manuel Albares ise İsrail'e karşı hareket etmekte çok geç kalmakla suçladığı AB'nin, bu ülkeyle arasındaki ortaklık anlaşmasını hemen askıya almasını istedi.
Dün açıklanan verilerde Euro Bölgesi'nde temmuzda hizmet sektörü PMI 51 ile beklentilerin altında kaldı. Analistler, açıklanan verinin bölgede bir nebze de olsa resesyon endişelerini azaltabileceğini kaydetti.
Dün İngiltere'de FTSE 100 endeksi yüzde 0,16, Almanya'da DAX 40 yüzde 0,37, ve İtalya'da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 0,11 yükselirken, Fransa'da CAC 40 endeksi yüzde 0,14 değer kaybetti. Avrupa'da endeks vadeli kontratlar güne pozitif başladı.
Asya borsaları karışık seyrediyor
Asya borsalarında karışık bir seyir öne çıkarken, ABD'nin Çin ve Japonya ile ticaret konusunda anlaşma yapabilmene yönelik yüksek olasılıklar ülke piyasalarında etkili oluyor.
Japonya tarife baş müzakerecisi Ryosei Akazawa, ABD'nin Japon otomobil ihracatına yönelik gümrük vergilerinin düşürülmesi konusunda görüşmeler yapmak üzere Washington'da bulunuyor. Konuya ilişkin haber dağılımının merkezinde yer alıyor.
Bu gelişmelerle Japon piyasalarında otomotiv piyasasında yükselişler izlenirken, Mitsubishi Heavy'nin hisleri yüzde 4,1, Toyota hisleri yüzde 3,3 ve Mazda Motors hisleri yüzde 3,1 değerlendi.
Öte yandan ABD ile Çin arasındaki görüşmeler de takip edilirken, Trump, dün yaptığı açıklamada Çin ile sürdürülen ticaret görüşmelerinin son yapılmaması üzerine, "Bir anlaşmaya çok yaklaşıyoruz, Çin'le çok iyi anlaşıyoruz." dedi. Çin Devlet Başkanı Şi Cinping'in görüşme talebinde bulunarak Trump, anlaşma yapmaları halinde yıl boyunca görüşme yapmasını ifade etti. Trump, iyi bir anlaşma yapacaklarını da sözlerine ekledi.
Bunun yanı sıra Rusya'dan petrol satın aldığı Hindistan'a yönelik fiyat tehditlerini de sürdüren Trump, bu ülkede ithal edilen ürünlerin fiyatlarının önemli ölçüde artırılacağını yineledi.
Bu gelişmeler devam ederken, Japonya'da Nikkei 225 endeksi yüzde 0,5 ve Çin'de Şangay takviminde yüzde 0,3 değer kazanırken, Güney Kore'de Kospi yüzde 0,2 düştü. Hong Kong'da Hang Seng ise Aşırı seyrediyor.
VİOP akşam seansında yükseldi
Dün Extreme bir seyir izleyen Borsa İstanbul'da BIST 100 takviminde, yüzde 0,03 değerde izlediği ek 10.849,96 puandan tamamladı. Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası'nda (VİOP) BIST 30 tabanlı ağustos vadeli kontrat ise dün akşam seansında normal seansta devamına göre yüzde 0,35 yükselerek 12.303,00 puana ulaştı.
Dolar/TL, dün aşırı seyirle 40.6710'dan kapanırken, bugün bankalararası piyasada daha önce devam eden 40.6780'den fazla işlem sürüyor.
Analistler bugün yurt içinde veri değişikliklerinin sakin yurt dışında ise Almanya'da fabrika siparişleri, Euro Bölgesi'nde perakende satışlar, ABD'de ipotek başvurularının takiplerini belirtirken, teknik açıdan BIST 100 rejiminde 11.000 ve 11.100'ün dirençli, 10.700 ve 10.600 puanın destek konumunda olduğunu kaydetti.