Elektrik faturalarında yeni dönem şubatta başlayacak
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, elektrik ve doğal gaz faturalarına ilişkin yeni tarifelerin detaylarını anlattı. Bakan Bayraktar, "Tüketim üzerinden böyle bir değerlendirme yaptık. 42 milyon abonenin 40 milyonuna dokunmuyoruz" ifadelerini kullandı.
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, Anadolu Yayıncılar Federasyonu'nda gazetecilerle buluştu. Elektrik ve doğal gaz faturalarında yeni dönemin ayrıntılarını anlatan Bayraktar, elektrikte fatura desteklerinin de devam edeceğini belirterek, fiyat artışından etkilenecek aboneleri anlattı.
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar'ın konuşmasının satır başlıkları:
ELEKTRİKTE YENİ UYGULAMA 1 ŞUBAT'TA BAŞLIYOR
Şimdi elektrikte aslında birkaç aydır anlatmaya gayret ettiğimiz bir süreç şubat itibariyle başlıyor. Muhtemelen bazı abonelerin, bazı vatandaşlarımızın faturaları şubat içerisinde de gelebilir ama esas itibariyle 1 Şubat'tan itibaren başlayan fatura döneminde 1 Mart'ta faturalara yansıyacak bir uygulamamız var. Orada da temelde işin özü şuradan hareketle oluşuyor. Şimdi Türkiye'de elektrik ve gazda büyük bir destek var. Vatandaşların hepsine uyguladığımız yani desteğe ihtiyacı olana da olmayana da uyguladığımız bir model var. Özellikle bu pandeminin etkisi o dönemde yaşanan ekonomik daralma o süreçlerde biraz daha artan elektrik ve doğal gaz fiyatlarının anormal artmasını bir şekilde göğüslemek adına vatandaşlarımıza devletimizin uyguladığı bir desteğimiz var.
ELEKTRİK DESTEĞİ İHTİYAÇ SHİBİ KONUTLAR İÇİN DEVAM EDECEK
Bu geçtiğimiz senenin rakamlarıyla 400 milyar civarında 2024 rakamlarıyla. Dolayısıyla 2023'te 275 milyar lira civarında oldu. Bu sene de yine bütçede elektrik tarafında 230 milyar, doğal gaz tarafında 200 milyarın üzerinde bir rakam gözüküyor. Şimdi biz bunu yaparken bir taraftan da orta vadeli programla vesaireyle ortaya şunu koyuyoruz. Diyoruz ki, Türkiye evet bu destek programında vatandaşlarına enerji fiyatlarını nasıl daha az yansıtabiliriz. Bu noktada bir irade ortaya koydu Cumhurbaşkanımız ama desteğe ihtiyacı olmayan grupları da destekliyoruz. Yani bu sefer aslında destek paketiniz var. Bunu hangi gruplara doğru şekilde dağıtmanız, daha adil, sosyal adaleti içeren şeklinde nasıl dağıtabiliriz? Noktasında bir düşünceyle yola çıktık. Orada yapılabilecek birkaç şey var. Şimdi Türkiye'de aslında belki onu da biraz daha bahsetmek lazım. 2 tane destek programımız var. Bir tanesi dar gelirli vatandaşlara yani Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının belli kriterine uyan ki o kriterlerden bir tanesi şu. 2 kişi yaşanılan bir evde kişi başı gelir asgari ücretin üçte birinden az ise siz Aile Sosyal Hizmetler Bakanlığının elektrik desteği alacak gruba dahil oluyorsunuz.
75 KİLOVAT SAATE KADAR ÜCRETSİZ
Dolayısıyla biz onlara 75 kilovat saate kadar tüketimlerinden hiçbir bedel almıyoruz. Yani o evde tüketim 120 kilovat saat oldu diyelim, faturasını PTT'de ödemeye gittiğinde 75 kilovat saatin karşılığı sıfır çıkıyor. Hiçbir şey ödemiyor. 75 ila 120 arasındaki 45 kilovat saati de bizim şu anda bütün vatandaşları desteklediğimiz o düşük tarife kısmından ödüyor. Böyle bir destek grubumuz var. Bu da 4.1 milyon abone yaklaşık. Türkiye'de 42 milyon abonemiz var konutta. Yüzde 10 gibi düşünebiliriz. Bu gruba biz özel bir destek veriyoruz. Yani bunlar dar gelirli içerisinde biraz önce ifade ettiğim gelir grubunda olan vatandaşlarımız. Bir de hepimizin içerisinde olduğu yani bu abone grubunun dışındaki grubun içerisindeki vatandaşlarımızda da yani bizler de işte malumunuz 240 kilovat saate kadar bir fiyat var. Tarife var. 240'ın üzerine çıktığınızda o çıkan kısma bir yüzde 50 artırımlı fiyatla elektriği alıyorsunuz. Ama bütün bunlara baktığınızda düşük kademede, yüzde 60'ını elektriğin devlet karşılıyor. Yüksek kademe yani 240'ın üzerindeki kısmında yüzde 40'ını karşılıyor.
ELEKTRİK DESTEĞİ İHTİYAÇ SHİBİ KONUTLAR İÇİN DEVAM EDECEK
Bu geçtiğimiz senenin rakamlarıyla 400 milyar civarında 2024 rakamlarıyla. Dolayısıyla 2023'te 275 milyar lira civarında oldu. Bu sene de yine bütçede elektrik tarafında 230 milyar, doğal gaz tarafında 200 milyarın üzerinde bir rakam gözüküyor. Şimdi biz bunu yaparken bir taraftan da orta vadeli programla vesaireyle ortaya şunu koyuyoruz. Diyoruz ki, Türkiye evet bu destek programında vatandaşlarına enerji fiyatlarını nasıl daha az yansıtabiliriz. Bu noktada bir irade ortaya koydu Cumhurbaşkanımız ama desteğe ihtiyacı olmayan grupları da destekliyoruz. Yani bu sefer aslında destek paketiniz var. Bunu hangi gruplara doğru şekilde dağıtmanız, daha adil, sosyal adaleti içeren şeklinde nasıl dağıtabiliriz? Noktasında bir düşünceyle yola çıktık. Orada yapılabilecek birkaç şey var. Şimdi Türkiye'de aslında belki onu da biraz daha bahsetmek lazım. 2 tane destek programımız var. Bir tanesi dar gelirli vatandaşlara yani Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının belli kriterine uyan ki o kriterlerden bir tanesi şu. 2 kişi yaşanılan bir evde kişi başı gelir asgari ücretin üçte birinden az ise siz Aile Sosyal Hizmetler Bakanlığının elektrik desteği alacak gruba dahil oluyorsunuz.
75 KİLOVAT SAATE KADAR ÜCRETSİZ
Dolayısıyla biz onlara 75 kilovat saate kadar tüketimlerinden hiçbir bedel almıyoruz. Yani o evde tüketim 120 kilovat saat oldu diyelim, faturasını PTT'de ödemeye gittiğinde 75 kilovat saatin karşılığı sıfır çıkıyor. Hiçbir şey ödemiyor. 75 ila 120 arasındaki 45 kilovat saati de bizim şu anda bütün vatandaşları desteklediğimiz o düşük tarife kısmından ödüyor. Böyle bir destek grubumuz var. Bu da 4.1 milyon abone yaklaşık. Türkiye'de 42 milyon abonemiz var konutta. Yüzde 10 gibi düşünebiliriz. Bu gruba biz özel bir destek veriyoruz. Yani bunlar dar gelirli içerisinde biraz önce ifade ettiğim gelir grubunda olan vatandaşlarımız. Bir de hepimizin içerisinde olduğu yani bu abone grubunun dışındaki grubun içerisindeki vatandaşlarımızda da yani bizler de işte malumunuz 240 kilovat saate kadar bir fiyat var. Tarife var. 240'ın üzerine çıktığınızda o çıkan kısma bir yüzde 50 artırımlı fiyatla elektriği alıyorsunuz. Ama bütün bunlara baktığınızda düşük kademede, yüzde 60'ını elektriğin devlet karşılıyor. Yüksek kademe yani 240'ın üzerindeki kısmında yüzde 40'ını karşılıyor.
SORU-CEVAP
Soru: Doğal gazda da benzer bir uygulama gelecek mi?
Onun üzerinde çalışıyoruz. Yani muhtemelen bu kış hiçbir şey değişmeyecek. Çünkü doğal gazda biraz daha tabii malumunuz. Kışın zaten tüketimlerin çoğunluğu yüzde 70'i kışın oluyor. Dolayısıyla hani faturaların kışın artmış olması normal ama doğal gaz fiyatlarında herhangi bir artış yapmadık. Ama doğal gazda da benzer bir şey düşünüyoruz. Fakat orada yani Erzurum'daki durumla ne bileyim Antalya'nın durumu farklı. Elektrikte bunu bütün Türkiye için ortalamada bir şey yapabiliyoruz ama doğal gazda biraz daha hassasiyetle çalışılması gereken bir süreç yani. Ama onun üzerinde de çalışıyoruz.
SORU: Seneye mi olur?
2025 yılı içerisinde belki bir düzenleme olur. Muhtemelen hani vatandaşların etkileme noktasında belki yıl sonuna doğru ancak olabilir.
Soru: Bu kış yüksek ihtimal değişmeyecek dediğiniz, bu destek tarifesi değil mi? Fiyat için söylemediniz onu.
Doğal gazda fiyat için de söylüyoruz.
Soru: Mevcut destek yöntemi değişecek mi o zaman? Doğal gazda. Ya bir doğal gazın fiyatı var. Bir de desteği
Benzer şeyler yani şöyle. Doğal gazda herhangi bir şu anda bir kademe yok. Herhangi bir şey yok bu elektrikte yaptığımız gibi. Doğal gazda da bir kademelendirmeyle alakalı bir çalışmamız var. Ama bu şu anda hani işte şeye bu kışı etkileyecek bir şey yok yani.
Soru: Yıl sonuna doğru ancak.
Olabilir belki yani. Onu bir çalışıyoruz yani henüz üzerinde. Yani orada da bizim şeyimiz şu. Tüketimi yüksek olan, yani elbette ki bu tüketim yüksek derken şunu söylüyorum yani Türkiye'de işte ortalama iki yüz kilovat saat, siz dört yüz kilowatt saat tüketiyorsunuz. Mesela elektrikli araç şarj ediyorsunuz veya başka bir şey olabilir. Dolayısıyla veya eviniz çok büyük neyse. Benzer şey doğal gazda da var. Yani biz diyoruz ki siz bu tüketim şeyini geçtiğinizde farklı bir kategoriden fiyatlandırılmanız lazım. Temel kurgu bunun üzerinden yani. Doğal gazda onu il il farklı değerlendirmeyi düşünüyoruz. Çünkü her ilin şeyi farklı yani.
Soru: Sayın Bakanım, tarifede bir değişiklik olmayacak dediniz. Biz onu vatandaşın anlayacağı şekilde bu kış doğal gaza zam gelmeyecek diyebilir miyiz?
Diyebilirsiniz. Elektrik için konutlarda benzer şeyi düşünüyoruz. Yani bu ya zaten daha önce bir bahsetmiştim ondan. Yani bu ilk çeyrek için bir şey düşünmüyoruz. Zam yok yani.
Soru: Kışın faturası artmış. Doğal gaz diyor ki faturamız artıyor. Kış yani. Yok şunun için söylemek istedim tam ifade edemedik. Geçen yılın aynı dönemine göre ödediğimiz doğal gaz faturası artmış. Kış daha soğuk geçiyor.
Şey bir fiyat 2024'te oldu. Bir de tabii faturanın içerisine bir de dağıtım bedeli var. Hani o dağıtım bedelinde bir artış olabilir ama doğal gaz tarifesinde bir değişiklik düşünmüyoruz yani.
Soru: Sayın Bakanım doğal gazda destek oranı ne kadar?
Doğal gazda daha da yüksek yüzde altmış beş. Herkese.
Soru: Sayın bakanım elektrikte biz hani rakam üstünden gittik ama orada belki şunu da tekrar etmekte fayda var. Aslında orada baz alınan şey kilovat saat değil mi? Tüketim. Anlamında.
Evet doğrudur. Dört yüz on yedi kilovat saat tüketimi olan 2024'te, dört yüz on yedi çarpı on iki beş bin kilovat saat. Zaten sana mesaj gelmiş olması lazım. Yani şöyle dağıtım şirketleri şöyle bir mesaj gönderdiler. Son kaynak kullanım tedarik kapsamında değerlendirildiğiniz için işte siz şu tarihten itibaren fiyatlamanız değişecektir diye bir mesaj gönderdiler. Bu çerçevede olanlar mesela dört yüz on yedi kilowatt saat aylığa tekabül ediyor. Bin kırk yedi lira bugün fatura ödüyor. Bu faturalar iki bin on altı lira olacak. İşte bir Mart'ta diyelim hani bir Şubat'ta faturası düzenlenen bir Mart'ta bir daha şey yapacak. İki bin on altı lira olacak. Yüzde doksan üçlük bir artış. Altı yüz kilovat saat tüketen mesela bin altı yüz on altı lira ödeyen de iki bin dokuz yüz lira ödeyecek. İşte yüzde seksenlik onun faturasında bir artış olacak. Ama yani burada esas şey şu kırk milyon abonenin hayatında bir şey değişmeyecek yani.